Szkolenie policjantów w dobie odbudowy kadrowej
Jeszcze kilka lat temu sytuacja kadrowa formacji była daleka od stabilnej. W 2022 r. w Policji służyło ponad 100 tysięcy funkcjonariuszy, jednak w kolejnych latach odnotowano wyraźny spadek liczebności oraz wzrost liczby wakatów. W marcu 2024 r. stan zatrudnienia wynosił 92 647 policjantów, przy ponad 16 tysiącach nieobsadzonych etatów. Oznaczało to, że niemal co siódme stanowisko w formacji pozostawało wolne.
Przełom przyniosły lata 2024–2025. Zintensyfikowane działania rekrutacyjne, ujednolicenie procedur naboru oraz szeroko zakrojone kampanie promocyjne zaczęły przynosić wymierne efekty. W 2025 r. do służby przyjęto ponad osiem i pół tysiąca nowych funkcjonariuszy, a liczebność formacji osiągnęła rekordowy poziom 102 288 policjantów. Tendencja wzrostowa utrzymuje się również w 2026 r., co pozwala z optymizmem patrzeć na stabilizację sytuacji kadrowej.
Jednocześnie dynamiczny wzrost liczby przyjęć do służby stawia przed Policją kolejne wyzwanie – konieczność zapewnienia sprawnego i efektywnego systemu szkolenia zdolnego przygotować nowych funkcjonariuszy do realiów współczesnej służby.
Rozwiązanie problemu braków kadrowych w formacji to dopiero początek procesu odbudowy potencjału Policji, ponieważ każdy nowo przyjęty funkcjonariusz musi przejść kompleksowe szkolenie podstawowe. Realia codziennej służby pokazują, że policjanci muszą być przygotowani na szerokie spektrum wyzwań, zagrożeń i sytuacji kryzysowych. Odpowiedni poziom przygotowania może zapewnić wyłącznie rozbudowany i sprawnie funkcjonujący system szkoleniowy, oparty na doświadczonej kadrze dydaktycznej oraz nowoczesnych metodach nauczania.
Do niedawna szkolenia podstawowe dla nowo przyjętych funkcjonariuszy były realizowane głównie przez wyspecjalizowane szkoły policyjne. Równocześnie należy podkreślić, że potrzeba kształcenia nie dotyczy wyłącznie nowych funkcjonariuszy – policjanci będący już w służbie wymagają stałego doskonalenia zawodowego. Wynika to zarówno ze zmieniających się przepisów prawa, jak i dynamicznej ewolucji zjawisk przestępczych. Wzrost liczby kandydatów do służby, a w konsekwencji zwiększająca się liczba funkcjonariuszy wymagających szkolenia, ujawnił istotny problem systemowy – niewystarczającą wydolność systemu szkoleniowego Policji. Ograniczone zasoby infrastrukturalne, kadrowe oraz organizacyjne powodowały trudności w zapewnieniu terminowego i efektywnego przeszkolenia wszystkich funkcjonariuszy.
Przełomem był 1 stycznia 2023 r. Tego dnia rozpoczął funkcjonowanie czteropoziomowy system szkolenia zawodowego, który składa się z kursu podstawowego, podoficerskiego, aspiranckiego i oficerskiego. Jak wskazał zastępca Komendanta Głównego Policji nadinsp. dr Rafał Kochańczyk, w ostatnim czasie podjęto intensywne działania na rzecz usprawnienia i uelastycznienia systemu szkoleniowego tak, aby zwiększyć dostęp funkcjonariuszy do awansów zawodowych.
Dane wskazują, że w 2024 r. nastąpiła wyraźna poprawa w realizacji szkoleń w Policji. W ramach kursów podoficerskich przeszkolono 7497 funkcjonariuszy, co stanowiło 78 proc. zakładanego planu. W przypadku szkoleń aspiranckich zrealizowano 5100 miejsc spośród 7700 zaplanowanych, osiągając poziom 67 proc. zapotrzebowania.
Jeszcze rok wcześniej sytuacja wyglądała zdecydowanie gorzej. W 2023 r. na szkolenia podoficerskie przewidziano około 4400 miejsc, jednak ukończyło je jedynie 1639 policjantów, co odpowiadało zaledwie 37 proc. potrzeb. Jeszcze większe niedobory odnotowano w przypadku szkoleń aspiranckich – przy zapotrzebowaniu na poziomie 5900 miejsc przeszkolono tylko 1800 funkcjonariuszy.
Mimo znaczącej poprawy w kwestii dostępności szkoleń nadal jest dużo do zrobienia. Kolejnym krokiem, jaki został podjęty przez kierownictwo Policji było powołanie do życia Ośrodka Szkolenia Policji w Warszawie i w Lublinie, które zaczęły funkcjonować w 2024 r. Następnie powstały placówki w Gnieźnie i w Gdańsku, ale na tym nie koniec. Komendant Główny Policji gen. insp. Marek Boroń przekonuje, że chciałby, aby w innych komendach wojewódzkich powstały podobne ośrodki. Taki model rozproszonego szkolenia jest niezbędny, żeby komendanci wojewódzcy współtworzyli ten proces i na bieżąco określali potrzeby szkoleniowe.
W obszarze szkolenia kadry oficerskiej Policja mierzy się z jednym z najpoważniejszych wyzwań systemowych. Jak wynika z danych Komendy Głównej Policji, potrzeby szkoleniowe w tym zakresie przekraczają obecne możliwości formacji ponad pięciokrotnie. Przy stanie etatowym korpusu oficerskiego wynoszącym przeszło 32 tysiące stanowisk, faktycznie obsadzonych jest niespełna 15 tysięcy.
Odpowiedzią na tę dysproporcję stało się wdrożenie pilotażowego modelu kształcenia w formule hybrydowej. Szkolenie uruchomione w 2025 r. łączy nauczanie zdalne – realizowane przez wykładowców Akademii Policji w Szczytnie – z częścią praktyczną prowadzoną stacjonarnie. Nowy model pozwala znacząco zwiększyć dostępność kursów oficerskich przy jednoczesnym zachowaniu ich praktycznego charakteru.
Wprowadzenie szkolenia hybrydowego wpisuje się w szerszy proces reformy systemu kształcenia Policji, obejmujący decentralizację szkolnictwa, rozwój ośrodków regionalnych, oraz zwiększenie liczby kursów realizowanych równolegle. Celem tych działań jest nie tylko uzupełnienie braków kadrowych, ale także dostosowanie modelu szkolenia do dynamicznie zmieniających się potrzeb formacji.
W zależności od jednostki oraz rodzaju kursu, udział szkolenia hybrydowego w realizacji programów sięga od kilkudziesięciu do nawet ponad 90 proc., co pokazuje skalę wdrażania nowego modelu kształcenia. Najwyższy poziom wykorzystania tej formy odnotowano m.in. w Katowicach i Szczytnie, gdzie udział szkoleń hybrydowych przekracza 90 proc., a także w Legionowie i Pile, gdzie oscyluje w granicach 80–85 proc. Dane te potwierdzają, że szkolenie hybrydowe staje się jednym z kluczowych narzędzi zwiększania przepustowości systemu, umożliwiając jednocześnie bardziej elastyczne dostosowanie procesu kształcenia do potrzeb kadrowych Policji.
Zmiany zachodzące w systemie szkolenia Policji w ostatnich latach pokazują wyraźny kierunek rozwoju formacji. Odbudowa stanu osobowego, rozwój nowych ośrodków szkoleniowych, oraz wdrażanie nowoczesnych rozwiązań, takich jak szkolenia hybrydowe, stopniowo zwiększają możliwości przygotowania funkcjonariuszy do służby. Wciąż jednak wyzwaniem pozostaje zrównoważenie rosnących potrzeb kadrowych z jakością szkolenia. Nie można również zapominać o modernizacji bazy szkoleniowej. To właśnie od skuteczności tych działań zależeć będzie nie tylko tempo uzupełniania wakatów, ale przede wszystkim poziom profesjonalizmu Policji w najbliższych latach.
asp. Karol Gruda
